Biblioteka Znaci

Dokumenti i knjige o drugom svetskom ratu na teritoriji Jugoslavije i povezanim zbivanjima [priredio: Goran Despotović (1957-2022)]            **** 03.03.2024: 7 novih knjiga ****
ustanak

Četnički zločini

Za ovaj pojam je pronađeno 13 hronoloških zapisa, 21 dokumenata i 46 fotografija.

Događaji

⚔️ 0. 11. 1941. U okolini s. Brajića (blizu Ljiga) četnici Draže Mihailovića streljali 17 lekarki i bolničarki i 16 boraca iz Posavskog i Kosmajskog NOP odreda, većinom ranjenika, upućenih u bolnicu na oslobođenoj teritoriji.

⚔️ 9. 11. 1941. U neposrednoj blizini Višegrada četnici opljačkali i spalili desetak muslimanskih sela.

⚔️ 5. 4. 1942. Kod s. Crnog Luga (blizu Bos. Grahova) četnici uhvatili političkog komesara Dinarsko-dalmatinskog NOP odreda i člana Pokrajinskog komiteta KPH za Dalmaciju Vojina Zirojevića, narodnog heroja, i posle zverskog mučenja zakopali ga još živog u zemlju.

⚔️ 8. 5. 1942. VŠ NOP i DV Jugoslavije izdao saopštenje povodom zločina i terora okupatora i njegovih ustaško-četničkih slugu nad narodom istočne Bosne i poziva narod da u zajednici s jednicama NOP i DV Jugoslavije pruži još odlučniji otpor neprijateljima.

⚔️ 21. 5. 1942. Italijanska divizija -Kačatori dele Alpi-, jači delovi divizija -Marke- i -Murđe- i ojačani četnički Nevesinjski i Gatački odred otpočeli koncentričan napad iz Nevesinja, s. Plužina, Gacka, s. Hutova, Čapljine i Mostara (operacija -Stolac-). U osmodnevnim borbama oni su razbili jače delove Južnohercegovačkog i Severnohercegovačkog NOP odreda i 28. maja se spojili u rejonu do tada odsečenog garnizona Stolac. Italijanske jedinice i četnici su u 25 sela spalili oko 1.000 kuća.

⚔️ 22. 5. 1942. Na pl. Čemernici četnici Borjanskog odreda i odreda -Kočić- uništili bolnicu i tehniku Operativnog štaba NOP i DV za Bos. krajinu, koje su zaštitnica, bolničko osoblje i ranjenici branili 11 dana. U borbama su poginuli komandir zaštitnice Karlo Roje i ranjenik Ante Jakić, narodni heroji.

⚔️ 0. 10. 1942. PK KPH za Dalmaciju i Štab 4. operativne zone NOP odreda Hrvatske uputili letak stanovništvu Dalmacije: obavestili ga o zločinima koje su četnici, uz pomoć italijanskih vojnika, izvršili u Dalmaciji; pozvali ga da stupa u redove partizanskih jedinica.

⚔️ 0. 8. 1943. Glavni štab NOV i PO za Crnu Goru i Boku uputio proglas u kome, govoreči o saradnji četnika i separatista sa okupatorom i o neuspesima okupatora u bici na reci Sutjesci, pozivaju narod u sveopštu oružanu borbu, na osvetu za sva zločinstva koja su okupatori, uz pomoć pete kolone, počinili na teritoriji Crne Gore i Boke.

⚔️ 2. 6. 1944. U partizanskoj bolnici u s. Krčanima (kod Udbine) četnici su na zverski način pobili 33 teška ranjenika, među kojima političkog komesara 8. divizije NOVJ Aleksandra Backovića, narodnog heroja, kao i 2 lekara i 2 bolničarke.

⚔️ 24. 9. 1944. VŠ NOV i POJ naredio Štabu 3. udarnog korpusa NOVJ u vezi s ponudama nekih četničkih vođa do pregovaraju sa NOVJ: nikakvih pregovora i nikakvih veza ne može biti sa ratnim zločincima Zaharijom Ostojićem i Petrom Baćevićem i drugim; njih treba vojnički razbiti i prisiliti na punu kapitulaciju.

⚔️ 0. 10. 1944. Ustaše, četnici i nemački vojnici iz Sunje i Kostajnice upali na prostoriju Trokuta (predeo između pruge Kostajnica-Sunja-Dubica i reke Une), do temelja spalili i opljačkali mnoga sela i ubili 790 žena, dece i staraca.

⚔️ 7. 10. 1944. GŠ NOV i PO za Makedoniju naredio Štabu 4. operativne zone da izda naređenje da se bivši pripadnici četnika iz brodskog kraja vrate svojini kućama i prijave organima narodnih vlasti, pošto oni nisu počinili nikakve zločine, te im ne preti nikakva opasnost u pogledu gonjenja.

⚔️ 19. 11. 1944. VŠ NOV i POJ uputio direktivu Štabu 2. udarnog korpusa NOVJ: VŠ je saveznicima dozvolio da u Dubrovniku drže samo 3 baterije (12 topova) i jedan komandos od 500 vojnika; međutim, VŠ ima obaveštenje da su Britanci prekoračili taj broj i da, osim toga, uzimaju u zaštitu ustaške i četničke zločince i onemogućavaju rad organa narodne vlasti; zato Štab 2. udarnog korpusa NOVJ mora čvrsto uzeti vlast u gradu; bez njegova odobrenja, britanske jedinice ne mogu izvoditi nikakve akcije i ne smeju se mešati u naše stvari; Štab korpusa treba da ima u pripremi jednu diviziju koja bi, u slučaju potrebe, mogla likvidirati svaki incident.

Dokumenti

📜 Izveštaj Borbe od 18 XI 1941 god. o zločinu četnika kod Kosjerića

📜 Izveštaj Borbe od 20 XI 1941 god. o predaji Nemcima na prevaru pohvatanih partizana od strane četnika

📜 Izveštaj Borbe od 27 XI 1941 god. o zločinu četnika kod Brajića

📜 O zločinima četnika Draže Mihailovića

📜 Proglas Okružnog komiteta KPJ za teritoriju Trećeg krajiškog NOP odreda od februara 1942 god. narodu i partizanima Bosanske Krajine povodom zločina četnika

📜 Proglas štaba Drugog bataljona Cetvrtog krajiškog NOP odreda od 31 marta 1942 god. povodom četničkih zločina

📜 Saopštenje Vrhovnog štaba NOP i DV Jugoslavije od 8 maja 1942 god. o zločinima i teroru okupatora i njegovih ustaško-četničkih slugu nad narodom Istočne Bosne i poziv narodu da u zajednici sa jedinicama NOP i DV Jugoslavije pruži odlučan otpor neprijateljima

📜 Naređenje Vrhovnog štaba NOP i DV Jugoslavije od 21 maja 1942 god. Štabu Trećeg (Kragujevačkog) bataljona Prve proleterske NOU brigade za čišćenje zakmurske prostorije od četničkih elemenata i preduzimanje represivnih mera protiv svih odmetnika i saučesnika u zločinima 

📜 Naređenje Komande operativnih jedinica istočne Bosne i Hercegovine od 6. avgusta 1942. komandantima korpusa i brigada za formiranje »Crnih trojki« radi primene »slova Z«

📜 Izvještaj Štaba Četvrte operativne zone od 10 listopada 1942 god. Glavnom štabu NOP odreda Hrvatske o aktivnosti partizana u srednjoj Dalmaciji i o četničko-talijanskim zločinima u selima na području Mosora

📜 Izvještaj Kotarske oblasti iz Sinja od 28 siječnja 1943 god. o četničkim zločinima na području Vrlike

📜 Izvod iz izvještaja Kotarske oblasti iz Sinja od 28. siječnja 1943. o četničkim zločinima na području Vrlike

📜 Izveštaj komandanta Limsko-sandžačkih četničkih odreda od 13. februara 1943. Draži Mihailoviću o izvršenim zločinima nad Muslimanima u Sandžaku i delu istočne Bosne 

📜 Izveštaj Okružnog komiteta KPJ za Aranđelovac od 9 aprila 1943 god. Pokrajinskom komitetu KPJ za Srbiju o ofanzivi neprijateljskih jedinica protiv Prvog šumadiskog NOP odreda i zločinima četnika nad pristalicama NOP u Šumadiji

📜 Naređenje vrhovnog komandanta NOV i POJ druga Tita od 1. septembra 1943. Štabu Druge proleterske divizije da dostavi izveštaj o ustaškim i četničkim zločinima u selima Vrbnici i Jeleču

📜 Naređenje komandanta Komskog korpusa od 4. septembra 1943. komandantima brigada i bataljona za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica 

📜 Pismo člana Štaba korpusa Gorske garde od 3. novembra 1943. Draži Mihailoviću o zločinima četnika na području pl. Rudnika

📜 Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 7. novembra do 3. decembra 1943. godine

📜 Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine

📜 Naređenje Vrhovnog štaba NOV i POJ od 11. juna 1944. operativnim štabovima NOVJ da redovno dostavljaju podatke o saradnji četnika sa okupatorima i o njihovim zverstvima, kao i o drugim vestima podesnim za propagandu u inostranstvu

📜 Izvod iz knjige poslatih depeša Istaknutog dela štaba Vrhovne komande od 2. avgusta do 25. oktobra 1944. godine

Fotografije

loading

Istorijske fotografije se učitavaju...

Povezane odrednice

Dušan Radović Kondor Proboj NOVJ u Srbiju 1944. Gračac Korpus Gorske garde Logor Banjica 27. istočnobosanska divizija NOVJ Italija u drugom svetskom ratu Dragutin Keserović 37. sandžačka divizija NOVJ Čačak 1. šumadijski partizanski odred Streljanja u oslobodilačkom ratu Ustanak u Bosni i Hercegovini 1941. Borbe u Lici 1944. Borbe u Bosni i Hercegovini 1942. Kragujevački partizanski odred Borbe u Hrvatskoj 1944. Borbe za Čačak 1941. Italijanski zločini u Jugoslaviji Borbe u Lici 1942. SAD i Jugoslavija Narodni heroji Jugoslavije Borbe u Srbiji 1943. Čačanski partizanski odred "Dragiša Mišović" Topličko-jablanička operacija Nemački zločini u Jugoslaviji Pokolj muslimana Sandžaka i istočne Bosne 1943. Britanija i Jugoslavija Beogradski proces (1946) Borbe u Hrvatskoj 1942. Zločini u Jugoslaviji u Drugom svetskom ratu 6. lička proleterska divizija NOVJ Sinj Operacija Velika Kapela Borbe u Hrvatskoj 1943. Saradnja četnika sa okupatorom Borbe u Bosni i Hercegovini 1944. Operacija Trio Bitka za Srbiju Komunistička partija Hrvatske Užice Borbe za Istočnu Bosnu 1942. Borbe u Dalmaciji 1942. Borbe u Crnoj Gori 1943. Žene u ratu Vrbnica Mane Rokvić 154. pešadijska divizija Murge Zaharije Ostojić Ranjenici u ratu Četnici u drugom svetskom ratu Pljačka u ratu Slobodne teritorije u oslobodilačkom ratu Mačvanski partizanski odred Ustanak u Srbiji 1941. Borbe u Crnoj Gori 1942. Borbe u Srbiji 1944. Dragoljub Draža Mihailović Kosmajski partizanski odred Vrhovni štab NOVJ SKOJ Petar Baćović 12. pešadijska divizija Sassari Politički komesari u NOR-u Dragačevo Četnici u ustanku Stevan Leko Damjanović Borbe u Crnoj Gori 1944. AVNOJ Bolnice u oslobodilačkom ratu Peko Dapčević Posleratna suđenja u Jugoslaviji Vojislav Lukačević Crne trojke Nikola Kalabić