Biblioteka Znaci

Dokumenti i knjige o drugom svetskom ratu na teritoriji Jugoslavije i povezanim zbivanjima [priredio: Goran Despotović (1957-2022)]            **** 03.02.2024: 2 nove knjige ****
ustanak

15. majevička udarna brigada

Za ovaj pojam je pronađeno 22 hronoloških zapisa, 21 dokumenata i 5 fotografija.

Događaji

⚔️ 11. 4. 1943. Vrhovni komandant NOV i POJ Josip Broz Tito preimenovao Majevičku grupu udarnih bataljona u Majevičku NOU brigadu (kasnije: 1. pa 15. majevička NOU brigada).

⚔️ 7. 9. 1943. Na liniji s. D. Skugrić - s. Tolisa - s. Krečane i u Dugim njivama (kod Gradačca) 15. majevička udarna brigada 17. udarne divizije NOVJ napala i razbila ostatke četničkog Trebavskog odreda. Oko 300-400 četnika je pobeglo delom na levu obalu r. Bosne, u s. Kotorsko, a delom prema Doboju i Ozrenu. Poginulo je 10 i ranjeno 25 četnika. Brigada je imala samo 4 ranjena.

⚔️ 2. 10. 1943. Nastupajući iz rejona Doboja, nemačka pukovska borbena grupa -Fišer- probila položaje 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ i zauzela Lukavac, a potom odbacila Majevički NOP odred i sutradan pred veče izbila pred Tuzlu, Ovde ju je, uz pomoć radnika i rudara, 6. istočnobosanska NOU brigada zadržala do 5. oktobra.

⚔️ 22. 11. 1943. Iz s. Pretrešnje (na pl. Jastrepcu) otpočeo marš 1. južnomoravske NO brigade preko Zap. Morave i Šumadije za istočnu Bosnu. Njen marš je trajao do 12. decembra, kada se ona prebacila preko r. Drine i uspostavila vezu s 15. majevičkom NO brigadom 17. divizije NOVJ.

⚔️ 5. 12. 1943. Delovi 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ napali posadu Kladnja (koja je prethodnog dana pojačana sa oko 600 vojnika nemačke 187. rezervne divizije), ali su se pred nadmoćnijim neprijateljem morali povući uz gubitke od 4 mrtva i 5 ranjenih.

⚔️ 9. 12. 1943. Na Betnju (na putu Sekovići-Vlasenica) 6. istočnobosanska udarna i 15. majevička udarna brigada 17. udarne divizije NOVJ, u trodnevnoj teškoj borbi, nanela jedinicama nemačke 187. rezervne divizije gubitke od oko 250 mrtvih i ranjenih. Pošto su i same pretrpele gubitke od 25 mrtvih i 55 ranjenih, jedinice 17. udarne divizije NOVJ povukle su se radi odmora u rejon s. Tupkovići - s. D. Lukavica - s. Bašigovci - s. Lukići (kod Tuzle).

⚔️ 12. 12. 1943. Kod s. Starog Broda 1. južnomoravska NO brigada, boreći se protiv četnika, prebacila se na levu obalu r. Drine, u istočnu Bosnu, gde je uhvatila vezu sa 15. majevičkom brigadom 17. udarne divizije NOVJ. Ubijeno je 18, a zarobljeno 6 četnika. Brigada je imala 1 ranjenog.

⚔️ 28. 12. 1943. U krivajskoj operaciji druga manevarska grupa 17. udarne divizije 3. korpusa NOVJ (15. majevička i 16. muslimanska udarna brigada) prešla r. Krivaju kod s. Stjepin-Hana i produžila marš u pravcu s. Željeve (na padinama pl. Konjuha) i dalje za Birač. Time se našla iza leđa jedinica nemačke 1. brdske divizije.

⚔️ 30. 1. 1944. Na putu Čelić-Bijeljina 15. majevička udarna brigada 17. udarne divizije NOVJ otpočela trodnevne borbe protiv nemačke motorizovane kolone (jačine 82 vozila).

⚔️ 25. 3. 1944. Delovi 15. majevičke brigade odbili napad oko 200 četnika, ustaša i muslimanske milicije na s. Drinjaču (kod Zvornika).

⚔️ 1. 5. 1944. Sa pravca s. Sokolovića i s. Mislova (kod Sokolca) oko 300 četnika Romanijskog korpusa napalo delove 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ na prostoriji s. Džimrije - s. Strmice - s. Mrkalji. Posle dvočasovne borbe četnici su razbijeni uz gubitke od 50 mrtvih i ranjenih. Brigada je imala 1 mrtvog, 8 ranjenih i 3 nestala.

⚔️ 20. 5. 1944. U s. Cikotama (kod Vlasenice), po naređenju Štaba 3. udarnog korpusa NOVJ, od Romanijskog NOP odreda i 1. bataljona 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ formirana 20 romanijska udarna brigada 27. udarne divizije NOVJ.

⚔️ 16. 8. 1944. U borbama vođenim ceo dan 15. majevička brigada 17. udarne divizije NOVJ prinudila delove bugarskog 123. pešadijskog puka da napuste Oblu glavu i povuku se prema Blacu, dok je 6. proleterska udarna istočnobosanska brigada te divizije odbacila bugarske i nemačke policijske jedinice iz doline Rasine i prinudila ih da se povuku ka pl. Jastrepcu.

⚔️ 11. 9. 1944. U s. Bukovici (kod Kraljeva) izviđačkom vodu 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ predalo se 180 mobilisanih četnika.

⚔️ 14. 9. 1944. Oko 60 nemačkih vojnika krenulo iz Čačka ka Guči, ali su posle kraće borbe protiv delova 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ odbačeni uz gubitke od 5 mrtvih i nekoliko ranjenih. Oštećen je 1 kamion.

⚔️ 26. 9. 1944. Na liniji s. Drenova - s. Beršići i kod s. Prijevora (blizu Čačka) delovi 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ vodili borbu protiv četnika. Gubici neprijatelja: oko 40 izbačenih iz stroja, a jedinica NOVJ: 1 poginuo, 1 ranjen i 14 nestalih.

⚔️ 28. 9. 1944. Kod s. Gorijevnice i na komunikaciji Čačak-Požega jedna četa 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ vodila borbu protiv oko 100 četnika, ubila 1 i ranila nekoliko četnika a zaplenila p. mitraljez i pištolj.

⚔️ 29. 9. 1944. Na Jelenju (blizu Čačka) jedinice 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ vodile borbu protiv četnika i nemačkih vojnika i odbacile ih prema Čačku, nanevši im gubitke od 4 mrtva i oko 8 ranjenih. Brigada je imala 2 ranjena i 1 poginulog borca.

⚔️ 11. 10. 1944. Na komunikaciji Kragujevac-Topola jedinice 2. krajiške udarne i 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ napale nemačku motorizovanu kolonu, uništile 2 kamiona i 1 putnički automobil i neprijatelju nanele dosta gubitaka. Brigade su imale samo 2 ranjena borca.

⚔️ 13. 10. 1944. Na položaju s. Desimirovac - s. Petrovac 15. majevička udarna brigada 17. udarne divizije NOVJ odbila napad nemačke motorizovane kolone (4 tenka, oko 100 kamiona i do 200 kola) i vratila je u Kragujevac. Neprijatelj je imao 6 mrtvih i više ranjenih, a zaplenjeno je: 1 p. mitraljez, 4 puške, 2 pištolja i 1 motocikl.

⚔️ 30. 11. 1944. U s. Mrčajevcima i kod s. Bukovca (blizu Čačka) jedinice 6. proleterske udarne (istočnobosanske) i 15. majevičke udarne brigade 17. udarne divizije NOVJ savladale otpor nemačkih jedinica i odbacile ih ka Čačku. Pored ostalog, zaplenjena su 2 p. mitraljeza. Jedinice 6. brigade su imale 5 mrtvih i 12 ranjenih boraca.

⚔️ 21. 12. 1944. Nastupajući iz Bijeljine, nemačke jedinice jačine oko 3000 vojnika, posle jednodnevne borbe, odbacile 15. majevičku udarnu brigadu 17. udarne divizije NOVJ iz rejona s. Obarska i probile se ka Brčkom.

Dokumenti

📜 Naređenje Štaba Prve proleterske divizije od 29 maja 1943 god. Prvoj brigadi za prikupljanje jedinica radi potpomaganja Petnaestoj (Prvoj) majevičkoj brigadi da zatvori pravac Bastasi - Curevo

📜 Obavještenje komandanta Prve proleterske divizije od 12 juna 1943 god. delegatu Vrhovnog štaba NOV i PO Jugoslavije i svom načelniku Štaba o pristizanju Sedme krajiške, Petnaeste majevičke i Šeste istočnobosanske brigade na pravac proboja i upoznavanje sa naređenjem Vrhovnog štaba NOV i PO Jugoslavije

📜 Naređenje Štaba Petnaeste majevičke NOU brigade od 6 decembra 1943 god. potčinjenim jedinicama za posijedanje položaja Todići - Betanj i Hadžići - Prijedor

📜 Naređenje Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 30 januara 1944 Štabu Petnaeste majevičke brigade za dejstvo na prostoriji Koraj - Celić i prema Loparama

📜 Naređenje Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 31 januara 1944 Štabu Petnaeste majevičke brigade i majevičkom NOP odredu za dejstvo na prostoriji oko Koraja i Vukosavaca

📜 Naređenje Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 25. februara 1944. Štabu Petnaeste majevičke brigade za čišćenje četnika na prostoriji Cikote — Zalukovik — Nova Kasaba

📜 Izvještaj Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 29. februara 1944. Štabu Trećeg korpusa NOVJ o borbama Petnaeste majevičke brigade na prostoriji Koraj — Maleševci 

📜 Naređenje Štaba Trećeg korpusa NOVJ od 4. marta 1944. Štabu Sedamnaeste NOU divizije da Šesta i Petnaesta brigada čiste prostor Skelani - Srebrenica - Drinjača od četnika i ustaša

📜 Izveštaj zamenika političkog komesara 15. majevičke brigade od 20. marta 1944. političkom komesaru 3. korpusa NOVJ o političkom radu i o brojnom stanju članova Partije

📜 Pohvala vrhovnog komandanta NOV i POJ maršala Jugoslavije Josipa Broza Tita od početka maja 1944. boračkom i rukovodećem sastavu 15. majevičke NOU brigade 

📜 Izveštaj zamenika političkog komesara 15. majevičke brigade 17. NOU divizije od 19. juna 1944. Centralnom komitetu KPJ o radu partijske i skojevske organizacije

📜 Zapovest Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 7 avgusta 1944 god. štabovima Druge krajiške, Šeste istočno-bosanske i Petnaeste Majevičke NOU brigade za razbijanje četničkih snaga na prostoriji Ledenica - Karaman - Jelica

📜 Zapovest Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 13 avgusta 1944 god. štabovima Druge krajiške, Šeste istočnobosanske i Petnaeste majevičke NOU brigade za odbijanje neprijateljskih napada sa pravca Kruševac - Blace prema Aleksandrovcu i Brusu

📜 Zapovest Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 5 septembra 1944 god. štabovima Druge krajiške, Šeste istočnobosanske i Petnaeste majevičke NOU brigade za prebacivanje na levu obalu reke Ibra između Maglića i Pustog Polja

📜 Zapovest Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 6 septembra 1944 god. štabovima Druge krajiške, Šeste istočnobosanske i Petnaeste majevičke NOU brigade za forsiranje Ibra i razmeštaj na prostoriji Bresnik - Savovo

📜 Zapovest Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 9 septembra 1944 god. štabovima Druge krajiške, Šeste istočnobosanske i Petnaeste majevičke NOU brigade za prebacivanje na prostoriju Kaona - Milatović - Brezovica i razbijanje četnika u Dragačevu

📜 Izvod iz operaciskog dnevnika Štaba Petnaeste majevičke udarne brigade Sedamnaeete NOU divizije od 1 do 15 oktobra 1944 godine

📜 Izvod iz operacijskog dnevnika Petnaeste majevičke NOU brigade o akciiama od 1. novembra 1943. do 31. januara 1944. godine

📜 Naređenje Štaba Sedamnaeste NOU divizije od 14 novembra 1944 god. Štabu Petnaeste majevičke udarne brigade da smeni jedinice Šeste proleterske brigade na položaju Bumbarevo Brdo - Bresnički Krš - Popovo Brdo

📜 Izveštaj Štaba Petnaeste majevičke udarne brigade od 25 novembra 1944 god. Štabu Sedamnaeste NOU divizije o situaciji na položaju Bresnica - Guncati

📜 Izveštaj Štaba Petnaeste majevičke udarne brigade od 27 novembra 1944 god. Štabu Sedamnaeste NOU divizije o smeni jedinica Druge krajiške brigade na položaju Vučja Glavica - Stojkovac - Bumbarevo Brdo

Fotografije

Povezane odrednice

Vrhovni štab NOVJ 16. muslimanska udarna brigada Centralni komitet KPJ Vlasenica Brčko 1. južnomoravska brigada Sokolac Doboj Romanijski korpus JVuO 1. proleterska divizija NOVJ Gradačac Josip Broz Tito Operacija Weiss Blažo Janković Druga neprijateljska ofanziva Romanijski partizanski odred Kruševac Bugarska u drugom svetskom ratu Majevički partizanski odred 2. krajiška udarna brigada Čačak 15. krajiška udarna brigada Ranjenici u ratu 3. udarni korpus NOVJ (1. bosanski) 6. istočnobosanska proleterska udarna brigada Prva tuzlanska operacija NOVJ Brus Kragujevac Zvornik Prijedor Bolnice u oslobodilačkom ratu Tuzla 17. istočnobosanska divizija NOVJ Blace Bitka za Srbiju Četnici u drugom svetskom ratu Dragačevo Srebrenica Narodni heroji Jugoslavije 2. dalmatinska proleterska udarna brigada Aleksandrovac 27. istočnobosanska divizija NOVJ Zimske operacije u Jugoslaviji 1943/1944 Koča Popović Lukavac Operacija Schwarz Saradnja četnika sa okupatorom Lopare Politički komesari u NOR-u SKOJ Bijeljina 1. brdska divizija Vermahta Trebavski četnički odred Borbe u Bosni i Hercegovini 1944. Borbe u Hrvatskoj 1943. 187. rezervna divizija Kraljevo Borbe u Bosni i Hercegovini 1943. Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu Borbe u Srbiji 1944. Bitka na Sutjesci Užička Požega Borbe u Hrvatskoj 1944. Operacija Snežna oluja