Biblioteka Znaci

Dokumenti i knjige o drugom svetskom ratu na teritoriji Jugoslavije i povezanim zbivanjima [priredio: Goran Despotović (1957-2022)]            **** 28.04.2024: 3 nove knjige ****
ustanak

Borbe u Istri 1943.

Za ovaj pojam je pronađeno 40 hronoloških zapisa, 35 dokumenata i 2 fotografija.

Događaji

⚔️ 10. 3. 1943. U s. Karojbi (kod Motovuna), na sastanku političkih radnika, izabrano privremeno partijsko rukovodstvo za Istru.

⚔️ 1. 6. 1943. Rukovodstvo NOF-a za Istru uputilo poziv stanovništvu da stupa u NOB. ]

⚔️ 13. 6. 1943. U Otočcu i na Plitvičkim jezerima otpočelo dvodnevno Prvo zasedanje Zemaljskog antifašističkog vijeća narodnog oslobođenja Hrvatske (ZAVNOH-a). Izabran je Izvršni odbor i donete su odluke o daljoj oslobodilačkoj borbi u Hrvatskoj. U rezoluciji ZAVNOH-a je istaknuto da treba sve rodoljubive i demokratske snage okupiti u jedinstveni NOF, pojačati borbu za oslobođenje Istre, Zadra, Rijeke, jadranskih ostrva, anektiranog dela Dalmacije, Hrvatskog primorja, Gorskog kotara i Međumurja i onemogućiti ponovno uspostavljanje protivnarodnog režima.

⚔️ 24. 7. 1943. U s. Marečiću (kod Pazina) održan sastanak partijskog rukovodstva za Istru na kome je odlučeno da se formiraju udarne grupe.

⚔️ 0. 8. 1943. Bilten VŠ NOV i POJ (br. 29-31) objavio pozdravni telegram koji je vrhovni komandant NOV i POJ Josip Broz Tito uputio Hrvatima i Slovencima u Istri i Slovenačkom primorju i u kome se on zahvaljuje na pozdravima i ističe da će Istra i Slovenačko primorje biti slobodni i ujedinjeni u slobodnoj i demokratskoj Jugoslaviji.

⚔️ 0. 8. 1943. Formiran ONO odbor za Istru.

⚔️ 17. 8. 1943. Severno od s. Sv. Kirina (kod Vodnjana, u Istri) udarna partizanska grupa minirala prugu i uništila lokomotivu i 3 vagona. Zbog toga je saobraćaj bio prekinut 30 časova.

⚔️ 31. 8. 1943. U Istri, pod rukovodstvom partijske organizacije, preko 1500 Istrana učestvovalo u masovnoj akciji kidanja tt linije.

⚔️ 0. 9. 1943. U Istri, po naređenju Operativnog štaba za Istru, formirani Pazinsko-porečki i Pulski NOP odred.

⚔️ 0. 9. 1943. U slovenačkoj Istri, od ljudstva Istarskog NOP odreda, formirana 17. slovenačka (istarska) NO brigada. Ona je dejstvovala u okolini Kopra. (Početkom oktobra razbile su je nemačke jedinice.)

⚔️ 0. 9. 1943. Kod Labina, u borbi protiv delova nemačke 71. pešadijske divizije, poginula 43 istarska borca, dok je neprijatelj imao 5 mrtvih.

⚔️ 8. 9. 1943. Kapitulirala Italija. Tada je došlo do opšteg narodnog ustanka u Dalmaciji, Hrvatskom primorju, Gorskom kotaru i Istri. Idućih nekoliko dana jedinice NOVJ, uz svestranu pomoć naroda, oslobodile su obalski pojas od Trsta do Dubrovnika, sem gradova Pule, Rijeke, Sušaka, Zadra, Šibenika, Omiša i Makarske.

⚔️ 8. 9. 1943. U Crikvenici formirana Komanda mornarice za Hrvatsko primorje i Istru, potčinjena GŠ NOV i PO za Hrvatsku.

⚔️ 12. 9. 1943. Posle borbi protiv istarskih ustaničkih snaga kod Višnjana i u Limskoj dragi, delovi nemačke 71. pešadijske divizije prodrli iz Trsta u Pulu, gde su im se priključili italijanski fašistički bataljon. Poginulo je 65 nemačkih vojnika, a na strani ustanika je bilo 60 mrtvih.

⚔️ 13. 9. 1943. U borbama kod Pazina i Žminja istarski borci ubili 4 i zarobili 27 nemačkih vojnika iz nemačke 71. pešadijske divizije, uz sopstvene gubitke od 2 mrtva i 2 ranjena.

⚔️ 17. 9. 1943. Kod s. Portona (blizu Poreča) istarski borci napali kolonu iz nemačke 71. pešadijske divizije, ubili 4 i zarobili 1 vojnika i zaplenili auto-ambulantu i 1 tenk.

⚔️ 20. 9. 1943. ZAVNOH doneo odluku o poništenju svih ugovora bivših velikosrpskih vlada i ustaške vlade Pavelića, kojima su pojedini krajevi naše zemlje predani tuđinima. Istovremeno je proglašeno priključenje Istre, Rijeke, Zadra i anektiranog dela Hrvatskog primorja, Gorskog kotara i Dalmacije sa ostrvima matici zemlji - Hrvatskoj, a preko nje demokratskoj Jugoslaviji.

⚔️ 20. 9. 1943. Po naređenju Glavnog štaba NOV i PO za Hrvatsku formiran Operativni štab za Istru.

⚔️ 22. 9. 1943. U rejonu Sušaka, po naređenju Operativnog štaba za Istru, formiran Sušačko-kastavski NOP odred.

⚔️ 24. 9. 1943. U Istri, po naređenju GŠ NOV i PO za Hrvatsku, formirana 1. istarska brigada -Vladimir Gortan-.

⚔️ 25. 9. 1943. U zapadnom delu Istre, po naređenju GŠ NOV i PO za Hrvatsku, formirana 2. istarska brigada.

⚔️ 25. 9. 1943. U Pazinu, u prisustvu oko stotinu Hrvata i Italijana, predstavnika NO odbora, izabran privremeni Pokrajinski NO odbor za Istru.

⚔️ 2. 10. 1943. U Bariju (u Italiji) osnovana Baza NOVJ, sa zadatkom: da organizuje prijem oružja, opreme i hrane iz savezničke pomoći i njihov prenos u Jugoslaviju; da prihvati internirane Jugoslovene i desetine hiljada Istrana i primorskih Slovenaca koji su bili u italijanskoj vojsci i obezbedi im povratak u otadžbinu i stupanje u NOVJ; da se stara o smeštaju ranjenika koji su pristizali iz Jugoslavije, kao i o svim zbegovima na savezničkoj teritoriji.

⚔️ 2. 10. 1943. Iz Trsta, Hrpelja, Rijeke i Pule otpočeo koncentričan napad delova nemačke oklopne SS divizije -Adolf Hitler-, SS motorizovane divizije -Herrnan Gering-, nemačke 44. i 71. pešadijske divizije u cilju uništenja novoformiranih partizanskih jedinica i zaposedanja Istre. U sedmodnevnim borbama neprijatelj je razbio 1. i 2. istarsku brigadu i NOP odrede -Učku-, Pulski i Pazinsko-porečki, nanevši im gubitke od preko 2000 mrtvih, i potom zaposeo Istru.

⚔️ 0. 12. 1943. U s. Prapoću (kod Buzeta, u Istri) otvorena hrvatska škola.

⚔️ 1. 12. 1943. U s. Ičićima (kod Opatije) 9. istarska partizanska četa napala karabinijersku stanicu i zarobila 6 karabinijera.

⚔️ 2. 12. 1943. Kod s. Lovrana (Istra) 9. istarska partizanska četa napala iz zasede nemački kamion i ubila 5 vojnika.

⚔️ 5. 12. 1943. U s. Rasporu (kod Jurdana, Istra) otvorena hrvatska škola.

⚔️ 5. 12. 1943. Kod Barbana 5. istarska partizanska četa napala italijanske fašiste i ubila 3 a zarobila 4 fašista. Za odmazdu, neprijatelj je u Barbanu zapalio 3 kuće i uhapsio 20 ljudi.

⚔️ 7. 12. 1943. U Buzetu (Istra) 4. istarska partizanska četa uništila ž. stanicu.

⚔️ 7. 12. 1943. Na putu s. Cerovlje - s. Dragoć (kod Pazina) 10. istarska partizanska četa uništila 1 automobil i 3 motocikla sa prikolicom. Poginula su 2 nemačka oficira i 7 vojnika

⚔️ 8. 12. 1943. Na pruzi kod Buzeta (Istra) minerska grupa 4. istarske partizanske čete uništila 2 lokomotive i oštetila 3 vagona.

⚔️ 8. 12. 1943. Između s. Učke i s. Vranja (kod Opatije) 9. istarska partizanska četa napala nemačku motorizovanu kolonu i uništila 1 kamion i 1 automobil. Poginuli su 21 nemački vojnik i 1 oficir, a oko 10 vojnika je ranjeno. Četa je imala 1 ranjenog.

⚔️ 9. 12. 1943. U blizini s. Pasjaka (kod Ilir. Bistrice) 1. istarska partizanska četa uništila iz zasede nemački kamion, automobil i motocikl.

⚔️ 10. 12. 1943. U s. Brgudcu (kod Buzeta), u Istri, u prisustvu 150 delegata, otpočelo dvodnevno partijsko savetovanje, na kome su doneti zaključci da se učvrste organizacije KPJ i SKOJ-a, kadrovi ideološki jače uzdižu, proširi mobilizacija za NOV i ojačaju NO odbori.

⚔️ 13. 12. 1943. Na putu s. Breza - s. Klana (kod Rijeke) 1. istarska partizanska četa napala iz zasede nemačku motorizovanu kolonu. Poginuo je 31 nemački vojnik i oštećena su 4 kamiona.

⚔️ 25. 12. 1943. U s. Račicama (kod Buzeta) održana Prva oblasna partijska konferencija KPH za Istru, na kojoj je, u prisustvu 80 delegata, izabran Oblasni komitet KPH.

⚔️ 25. 12. 1943. U Barbanu (kod Raše) 5. istarska partizanska četa zarobila 18 karabinijera.

⚔️ 29. 12. 1943. U s. Račicama (kod Buzeta) održana Prva oblasna konferencija SKOJ-a za Istru, na kojoj je, u prisustvu 115 delegata, izabran Oblasni komitet SKOJ-a.

⚔️ 29. 12. 1943. U s. Balama (kod Rovinja) 3. istarska partizanska četa zarobila 13 karabinijera i zapalila opštinsku zgradu i 2 kamiona.

Dokumenti

📜 Izveštaj Okružnog komiteta KPH za Hrvatsko primorje od 1. januara 1943. Centralnom komitetu KP Hrvatske o počecima partizanskog pokreta u Istri

📜 Izvještaj štaba Pete operativne zone od 28 veljače 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o reorganizaciji Četrnaeste NO brigade i dolasku novih boraca sa područja Istre

📜 BILTEN VRHOVNOG ŠTABA NARODNOOSLOBODILAČKE VOJSKE I PARTIZANSKIH ODREDA JUGOSLAVIJE Broj 29 - 31 za juni, juli, avgust 1943 god. (Pozdravni telegram Vrhovnog komandanta NOV i POJ, druga Tita, Hrvatima i Slovencima u Istri i Slovenačkom Primorju)

📜 BILTEN VRHOVNOG ŠTABA NARODNOOSLOBODILAČKE VOJSKE I PARTIZANSKIH ODREDA JUGOSLAVIJE Broj 32 za septembar 1943 god. (Istra)

📜 Pismo Glavnog štaba NOV i PO Hrvatske od 17 rujna 1943 god. pomoćniku načelnika Štaba o formiranju novih i popuni postojećih jedinica na području Gorskog Kotara, Hrvatskog Primorja i Istre

📜 Predlog Komande Mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 19 septembra 1943 god. komandantu Trinaeste NO divizije o privremenoj organizaciji i formaciji Komande mornarice

📜 Naredba Glavnog štaba NOV i PO Hrvatske od 24 rujna 1943 god. o formiranju Komande mornarice za Hrvatsko primorje i Istru i Tonkovskog bataljona i Autobataljona Glavnog štaba

📜 Naredba Operativnog štaba za Istru NOV i PO Hrvatske od 24 rujna 1943 god. o formiranju Prve i Druge istarske NO brigade i Prvog i Drugog NOP odreda i postavljenja rukovodilaca

📜 Naređenje Operativnog štaba za Istru NOV i PO Hrvatske od 24 rujna 1943 god. podređenim jedinicama za raspored i dejstvo

📜 Izvod iz naredbe Glavnog štaba NOV i PO Hrvatske od 24 sep-tembra 1943 god. o uspostavljanju Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru

📜 Telegram Vrhovne komande Vermahta od 24. septembra 1943. Komandi 1. SS-oklopne armije da se u skladu sa Hitlerovim naređenjem uguši NOP u Istri

📜 Izvještaj Operativnog štaba za Istru NOV i PO Hrvatske od 25 rujna 1943 god. Štabu Trinaeste divizije o stanju u Istri, formiranju jedinica i njihovom rasporedu i dejstvu

📜 Izvještaj Operativnog štaba za Istru NOV i PO Hrvatske od 25 rujna 1943 god. Štabu Trinaeste divizije o borbama jedinica i naroda protiv Nijemaca u Istri

📜 Obavještenje Glavnog štaba NOV i PO Hrvatske od 25 septembra 1943 god. o formiranju Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru

📜 Izvještaj Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 28 rujna 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o učešću jedinica Mornarice u napadu na Lošinj

📜 Izvještaj komandanta Mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 28 septembra 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o organizaciji, formiranju i aktivnosti Mornarice od 8 do 28 septembra 1943 godine

📜 Izvještaj Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 28 septembra 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o formiranju plovnih sastava i mornaričke pješadije

📜 Izvještaj Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 28 septembra 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o izvršenim operativnim zadacima jedinica Mornarice

📜 Naređenje Glavnog štaba NOV i PO Hrvatske od 29 septembra 1943 god. Komandi mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru o organizaciji i radu jedinica

📜 Privremeni propis za službu u ratnim jedinicama Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 29 septembra 1943 godine

📜 Izvještaj Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 30 rujna 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o zaplijeni broda Istra

📜 Izvještaj Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 30 septembra 1943 god. Glavnom štabu Hrvatske o uspostavljanju artiljeriskih baterija na otocima i o formiranju četa mornaričke pješadije

📜 Izvještaj Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 2 oktobra 1943 god. Glavnom štabu Hrvatske o naoružanju četa mornaričke pješadije, uspostavljanju izvidničkih stanica. opremi brodova i organizaciji lučke službe

📜 Hitlerovo naređenje od 4. oktobra 1943. komandantu Juga i Grupi armija B za organizaciju odbrane i predislokaciju snaga na teritoriji Italije. Istre i Slovenije

📜 Izvještaj Štaba Trinaeste divizije od 5 listopada 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o napadu na Sušanj, Karlobag i borbama u Hrvatskom Primorju i Istri

📜 Naredba Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 5 oktobra 1943 god. o privremenoj organizaciji i načinu vršenja službe u Komandi

📜 Izvještaj Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 5 oktobra 1943 god. Glavnom štabu Hrvatske o dislokaciji jedinica

📜 Izveštaj Štaba Četrnaeste divizije od 6 oktobra 1943 Glavnom štabu NOV i PO Slovenije o opštoj situaciji, borbama u Rakeku i situaciji u Hrvatskoj Istri

📜 Obavještenje Glavnog štaba Hrvatske od 6 oktobra 1943 god. Komandi mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru o upućivanju rukovodilaca za komandni kadar četa na otocima

📜 Izvještaj Štaba Trinaeste divizije od 9 listopada 1943 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o borbama i stanju u Hrvatskom Primorju i Istri

📜 Obavještenje Komande mornarice za Hrvatsko Primorje i Istru od 27 oktobra 1943 god. Komandi mornarice za sjeverno-dalmatinsku obalu i otoke o ustrojstvu, organizaciji i zadacima jedinica

📜 Izvještaj Operativnog štaba za Istru od 19 studenog 1943 god. Štabu Trinaeste divizije NOV Hrvatske o borbama u Istri

📜 Izvještaj Operativnog štaba za Istru od 6. prosinca 1943. god. Štabu Trinaeste divizije NOV Jugoslavije o stanju i borbama podređenih jedinica u Istri

📜 Izvještaj Operativnog štaba za Istru od 10 siječnja 1944 god. Glavnom štabu NOV i PO Hrvatske o borbama od 1 do 30 prosinca 1943 godine

📜 Odluka Drugog zasedanja AVNOJ-a od 30. novembra 1943. o priključenju Slovenačkog primorja, Beneške Slovenije, Istre i hrvatskih jadranskih ostrva Jugoslaviji

Fotografije

Povezane odrednice

Borbe u Istri 1944. 1. istarska brigada Vladimir Gortan Istrski partizanski odred Obrazovanje u oslobodilačkom ratu Borbe u Hrvatskoj 1944. Kastav Mobilizacija u oslobodilačkom ratu Rovinj Josip Broz Tito Kapitulacija Italije 44. pešadijska divizija Omiš Glavni štab Slovenije Buzet Istra u oslobodilačkom ratu 4. krajiška divizija NOVJ Borbe u Dalmaciji 1943. Narodno oslobodilački odbori Ante Pavelić Divizija Herman Gering Opatija Makarska Italijanski partizani Karlobag Ranjenici u ratu Vrhovna komanda Vermahta Izbeglice i progoni u drugom svetskom ratu Mornarica NOVJ 27. istočnobosanska divizija NOVJ Zarobljenici u ratu Pula Sušak Zasede u oslobodilačkom ratu Glavni štab Hrvatske Bolnice u oslobodilačkom ratu Komunistička partija Hrvatske Crikvenica Italija u drugom svetskom ratu Zadar 7. SS divizija Prinz Eugen 13. primorsko-goranska divizija NOVJ AVNOJ Rijeka Otočac Vodnjan Poreč Šibenik ZAVNOH Mali Lošinj 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera Jedinstveni narodnooslobodilački front (JNOF) Borbe na Jadranu 1944. Dubrovnik Pazin SKOJ Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu 6. lička proleterska divizija NOVJ Borbe u Lici 1943. Operacija Istra Adolf Hitler Diverzije u oslobodilačkom ratu 71. pešadijska divizija Labin Borbe u Hrvatskoj 1943. Borbe na Jadranu 1943. 2. istarska brigada Trst Borbe u Sloveniji 1943.