Biblioteka Znaci

Dokumenti i knjige o drugom svetskom ratu na teritoriji Jugoslavije i povezanim zbivanjima [priredio: Goran Despotović (1957-2022)]            **** 03.02.2024: 2 nove knjige ****
ustanak

Osječka udarna brigada

Za ovaj pojam je pronađeno 35 hronoloških zapisa, 11 dokumenata i 3 fotografija.

Događaji

⚔️ 1. 3. 1944. Kod s. Slobodne Vlasti (blizu Đakova), po naređenju Štaba 6. korpusa NOVJ, od delova Diljskog i Požeškog NOP odreda formirana Osječka brigada 12, divizije NOVJ.

⚔️ 9. 3. 1944. Kod šume Dolnja dolca 1. i 3. bataljon Osječke brigade 12. divizije NOVJ napali delove domobranskog 2. biciklističkog bataljona iz Slav. Broda. Posle dvočasovne borbe, u toku koje su neprijatelju pristigla pojačanja iz Slav. Broda, bataljoni su se povukli.

⚔️ 11. 3. 1944. Kod s. Trnjana (blizu Slav. Broda) jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ napale nemačku kolonu, ali se posle jednočasovne borbe povukle u pravcu s. Klokočevika i s. Vrhovina.

⚔️ 13. 3. 1944. Kod s. Sapaca (blizu Slav. Broda) jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ i jedna četa 1. diverzantskog bataljona 6. korpusa NOVJ srušile nemački transportni voz i uništile 2 lokomotive i 6 vagona. Poginula 22 a ranjeno 27 nemačkih vojnika. Zaplenjeno: 1 mitraljez, 75 pušaka, 3 automata, oko 130.000 metaka, 212 mina za minobacač i drugi ratni materijal.

⚔️ 12. 4. 1944. Kod s. Crkvara (blizu Našica) jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ napale iz zasede tri nemačke kolone iz Feričanaca, ukupne jačine 300 vojnika. Posle kratke borbe neprijatelj je odbačen u polazni garnizon.

⚔️ 11. 5. 1944. Kod s. Slat. Drenovca (blizu Podrav. Slatine) jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ napale delove nemačkog 1. policijskog puka, pojačane tenkovima. Posle nekoliko obostranih napada i protivnapada neprijatelj je odbačen u pravcu s. Pušina. Međutim, neprijatelj je sutradan napao i zauzeo s. Slat. Drenovac.

⚔️ 19. 5. 1944. Osječka brigada 12, divizije NOVJ, 1. bataljon Požeškog NOP odreda i Konjički divizion 12. divizije NOVJ izvršili neuspeo napad na s. Jakšić (kod Slav. Požege) u kome se branilo 600 nemačkih vojnika i 100 ustaša.

⚔️ 29. 5. 1944. Kod s. Šaglina i s. Migalovaca (blizu Našica) ustaše napale na jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ i odbacile ih prema s. Ruševu i s. Sovskom Dolu, gde su naišle na zasedu ustaških i domobranskih snaga (jačine 1200 ustaša i domobrana). Brigada je, uz velike gubitke, uspela da se probije u pravcu s. Cenkova i s. Imbrijevaca.

⚔️ 18. 6. 1944. U s. Piškorevcima (kod Đakova) jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ napale iz zasede nemačku kolonu i odbacile je prema Đakovu. Neprijatelj je imao 27 mrtvih, 10 ranjenih i 1 zarobljenog.

⚔️ 21. 6. 1944. Između s. Razbojišta i s. Bračevaca (na pruzi Đakovo-Našice) jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ napale nemačku kolonu jačine 800 vojnika i posle kraće borbe odbacile je u pravcu s. Krndije i s. Budimaca. Poginulo je 35 a zarobljena su 2 neprijateljska vojnika. Zaplenjeno: 2 topa, 2 mitraljeza, 1 minobacač, 180 granata i mina, 17 pušaka i druga ratna sprema.

⚔️ 24. 6. 1944. Jedinice Osječke brigade, u sadejstvu s jurišnom četom 18. brigade 12. divizije NOVJ, napale neprijateljsko uporište u s. Krndiji (kod Đakova) koje je branilo 350 nemačkih vojnika. Sutradan, posle žestokih borbi, jedinice NOVJ su se povukle zbog dolaska neprijateljskog pojačanja iz Osijeka.

⚔️ 12. 7. 1944. Kod s. Jakšića, s. Golobrdca i s. Treštanovca (blizu Slav. Požege) nemački vojnici i ustaše iz Slav. Požege napali na jedinice 12. udarne i Osječke brigade 12. divizije NOVJ koje su osiguravale žetvu. Posle dvodnevnih borbi, uz obostrane velike gubitke, neprijatelj se povukao u Slav. Požegu.

⚔️ 17. 7. 1944. Na liniji s. Cerovac - s. Granje - s. Sesvete - s. Buk (kod Slav. Požege) nemačke i ustaške snage (jačine oko 2000 vojnika) iz Pleternice i Slav. Požege napale 12. udarnu i Osječku brigadu 12 divizije NOVJ i Požeški NOP odred. Posle osmočasovne borbe, uz obostrane velike gubitke, neprijatelj je prinuđen na povlačenje u polazne garnizone. Time je omogućeno nesmetano obavljanje žetve u rejonu s. Bekteža, s. Poreča i s. Kule.

⚔️ 0. 8. 1944. Po naređenju Štaba 6. korpusa NOVJ rasformiran Daruvarski NOP odred Zapadne grupe NOP odreda, a njegovo ljudstvo ušlo u sastav jedinica Osječke brigade 12. divizije NOVJ.

⚔️ 2. 8. 1944. Posle četvoročasovne borbe jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ zauzele s. Badljevinu (kod Daruvara) u kome se branila jedna četa (jačine oko 130 vojnika) iz sastava domobranske 4, brdske brigade. Zaplenjeno je 8 mitraljeza, 66 pušaka, 4 pištolja, 8 automata i 21.000 metaka.

⚔️ 10. 8. 1944. U blizini s. Sirača oko 500 vojnika nemačke 1. kozačke konjičke divizije iz s. Grahovljana (kod Pakraca) napalo jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ. Posle kraće borbe neprijatelj je odbačen u polazni garnizon.

⚔️ 11. 8. 1944. Kod s. Grahovljana i s. Dragovića (blizu Pakraca) jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ napale delove nemačke 1. kozačke konjičke divizije i odbacile ih u pravcu s. Badljevine.

⚔️ 4. 9. 1944. Osječka brigada 12. diviizje NOVJ napala domobransko uporište u s. Garčinu (kod Slav. Broda) i u petočasovnoj borbi uništila posadu u žand. st., zatim se povukla. Između s. Garčina i s. Vrpolja porušila je prugu na 38 mesta i srušila 3 mosta. Zarobila je 13 domobrana i 4 žandarma i zaplenila 2 puškomitraljeza i 20 pušaka.

⚔️ 5. 9. 1944. Posle četvoročasovne borbe jedinice Osječke brigade 12. divizije NOVJ zauzele s. Perkovac Stari (kod Đakova), u kome se branila 7. četa 5. lovačkog puka domobranske 3. lovačke brigade.

⚔️ 8. 9. 1944. Posle četvoročasovne žestoke borbe Osječka brigada 12. divizije NOVJ zauzela s. Vrpolje (kod Đakova) u kome su se branili delovi domobranskog 5. lovačkog puka 3. lovačke brigade i oko 100 nemačkih vojnika. Ona je uništila nemačku propagandnu radio-stanicu za Balkan, zarobila celu domobransku posadu, zaplenila 2 topa, 200 pušaka, 2 vagona municije, 80 kola razne opreme, i srušila 3 mosta i oštetila prugu na 100 mesta.

⚔️ 18. 9. 1944. Osječka i čehoslovačka brigada -Jan Žiška- 12. divizije NOVJ napale neprijateljska uporišta u s. Garčinu i s. Andrijeveima (kod Slav. Broda). U s. Garčinu uništile 2 bunkera i železničku stanicu, a između s. Andrijevaca i s. D. Vrbe oštetile železničku prugu na 200 mesta i srušile 2 propusta i 1 most.

⚔️ 28. 9. 1944. U Podrav. Slatini, po naređenju Glavnog štaba NOV i PO za Hrvatsku, od delova Diljskog, Osječkog i Požeškog NOP odreda Istočne grupe NOP odreda 6. korpusa NOVJ i jednog bataljona Osječke brigade 12. divizije NOVJ formirana 4. brigada 12. divizije NOVJ.

⚔️ 1. 10. 1944. Naredbom GŠ NOV i PO za Hrvatsku nazvane udarnim sledeće brigade: Osječka brigada 12. divizije. Brodska brigada 28. udarne divizije, 1. i 3. brigada 35. divizije, 18. brigada i Omladinska brigada -Joža Vlahović- 40. divizije NOVJ.

⚔️ 5. 10. 1944. Posle dvodnevnih borbi jedinice 12. udarne i Osječke udarne brigade 12. divizije NOVJ zauzele Viroviticu, koju je branila domobranska podoficirska škola (675 podoficira), 270 ustaša iz 2. ustaške brigade, 120 milicionera i 72 žandarma. Poginulo je i ranjeno 746 neprijateljskih vojnika a ostalo je zarobljeno. Zaplenjene su 602 puške, 8 automata, 12 p. mitraljeza, 14 mitraljeza, 9 minobacača sa 44 mine, 7 protivtenkovskih pušaka, 9 topova sa 331 granatom, 642 ručne bombe, 110.000 metaka i druga oprema.

⚔️ 29. 10. 1944. Između Slav. Broda i s. Vrpolja jedinice Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ porušile prugu Beograd-Zagreb na oko 100 mesta.

⚔️ 30. 10. 1944. Između s. Vrpolja i s. Starih Perkovaca jedinice Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ porušile prugu Beograd-Zagreb na 52 mesta.

⚔️ 3. 11. 1944. Između s. D. Vrbe i s. Garčina 1. i 4. bataljon Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ na 26 mesta porušili prugu Vinkovci - Banova Jaruga.

⚔️ 4. 11. 1944. Između s. Zadubravja i s. D. Vrbe (na pruzi Banova Jaruga - Vinkovci) 1. bataljon Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ na 24 mesta porušio prugu.

⚔️ 14. 11. 1944. Jedinice Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ zauzele s. Piškorevce (kod Đakova), gde se branio nemački 2. policijski bataljon (oko 600 policajaca). Neprijatelj je imao oko 400 poginulih. Zaplenjeno: 1 minobacač, 21 mitraljez, 10 p. mitraljeza, 260 pušaka, 203.200 metaka, 1267 ručnih bombi, 38 bicikla i druga ratna oprema.

⚔️ 18. 11. 1944. Jedinice Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ zauzele s. Klokočevce (kod Našica), gde se branilo 380 policajaca iz sastava nemačkog 2. policijskog puka.

⚔️ 14. 12. 1944. Otpočeo dvodnevni napad Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ na s. Široko Polje. Brigada se morala povući zbog intervencije jačih ustaško-domobranskih i nemačkih snaga iz Osijeka.

⚔️ 23. 12. 1944. Iz Đakova otpočeo petodnevni napad nemačkih jedinica i 15. ustaškog bataljona u pravcu s. Levanjske Varoši, protiv Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ. Levanjsku Varoš neprijatelj je zauzeo 27. decembra.

⚔️ 16. 1. 1945. Kod s. Martina ustaške snage iz Našica izvršile napad na jedinice Osječke udarne brigade 12. udarne divizije NOVJ, ali su posle kraće borbe odbijene u polazni garnizon. Ustaše su imale 12 mrtvih i veći broj ranjenih.

⚔️ 6. 2. 1945. Nemačka 297. pešadijska, 7. SS -Princ Eugen- i 1. kozačka konjička divizija i borbena grupa -Fišer- (ojačana 11. pukom 11. nemačke vazduhoplovno-poljske divizije i delovi ustaško-domobranske 5. pešadijske divizije prešli u koncentričan napad na virovitički mostobran. Toga dana su zauzeli Feričane, Orahovicu, s. Suhomlaku i s. Čačince sutradan s. Mikleuš, s. Slat. Drenovac, s. Ćeralije i Voćin, 8. februara Podravsku Slatinu, s. Grubišno Polje, s. Vel. Barnu, Pleternicu i neke položaje na Bilo-gori, a 9. februara Viroviticu i Slav. Požegu. Zbog toga je Štab 3. armije NOVJ, od 8. do 10. februara, povukao 16. udarnu, 36. udarnu i 51. udarnu diviziju NOVJ i Osječku udarnu brigadu 12. udarne divizije NOVJ na levu obalu r. Drave, 10. korpus i 40. udarnu diviziju NOVJ na područje Daruvara, a 12. udarnu diviziju NOVJ u okolinu Slav. Požege.

⚔️ 14. 4. 1945. Jedinice 51. udarne divizije JA i Osječka udarna brigada 12. udarne divizije JA, posle jednodnevnih uličnih borbi protiv jedinica 21. puka nemačke 11. vazduhoplovno-poljske divizije, oslobodile Osijek, prinudivši neprijatelja na povlačenje u pravcu D, Miholjca i Našica.

Dokumenti

📜 Zapovijest Štaba Osječke NO brigade od 8 marta 1944 god. podređenim jedinicama da postave zasjedu i unište neprijatelja na cesti Slavonski Brod - Sanci

📜 Izvještaj Štaba Osječke brigade od 18. maja 1944. Štabu Dvanaeste divizije NOVJ o borbama i o stanju u jedinicama od 12. do 18. maja

📜 Zapovijest Štaba Osječke NO brigade od 14. juna 1944. podređenim jedinicama da obezbijede napad Osamnaeste brigade na neprijateljsku posadu u Bizovcu

📜 Naredba Štaba Dvanaeste NOU divizije od 22. juna 1944. kojom se pohvaljuju borci i rukovodioci Dvanaeste i Osječke brigade za pokazano junaštvo, odlučnost i samoinicijativu prilikom napada na Podgorač i u borbi kod Bračevca

📜 Zapovijest Štaba Osječke brigade NOVJ od 5. septembra 1944. podređenim jedinicama da napadnu neprijatelja u selu Stari Perkovci

📜 Iz historijata Osječke NOU brigade 12. NOU divizije o savladavanju neprijateljeve posade u Piškorevcima 12/13. novembra 1944. godine

📜 Izvještaj štaba Osječke brigade od 24. decembra 1944. Štabu 12. NOU divizije o borbi kod sela Kondrića

📜 Naređenje štaba 12. NOU divizije od 27. decembra 1944. štabovima 12. Proleterske i Osječke NOU brigade da spriječe prodor neprijateljskih snaga pravcem Đakovo - Pleternica

📜 Zapovijest Štaba Osječke udarne brigade 12. divizije JA od 11. aprila 1945. potčinjenim jedinicama za forsiranje rijeke Drave

📜 Izvještaj Štaba Osječke udarne brigade 12. divizije JA od 15. aprila 1945. Štabu 51. udarne divizije JA o forsiranju Drave i borbama za oslobođenje Osijeka

📜 Izveštaj sekretara partijske organizacije Osječke udarne brigade od 30. aprila 1945. Divizijskom komitetu 12. udarne divizije JA o stanju i radu partijske organizacije u brigadi

Fotografije

Povezane odrednice

Zasede u oslobodilačkom ratu Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu Đakovo 5. pješačka divizija (NDH) 40. slavonska divizija NOVJ Našice 7. SS divizija Prinz Eugen 16. omladinska udarna brigada Joža Vlahović 6. slavonski korpus NOVJ Daruvar 1. udarna brigada 35. ličke divizije NOVJ Napad NOVJ na Podgorač 1944. 18. slavonska udarna brigada Bitka za Našice 1944. Podgorač Donji Miholjac Slavonski Brod Levanjska Varoš Vrhovine Voćin Glavni štab Hrvatske Osijek 28. slavonska divizija NOVJ Vinkovci Borbe u Hrvatskoj 1944. Diverzije u oslobodilačkom ratu 12. slavonska divizija NOVJ Omladina u ratu Obrazovanje u oslobodilačkom ratu Grubišno Polje Borbe u Slavoniji 1945. 297. pešadijska divizija 3. lovački zdrug (NDH) 35. lička divizija NOVJ Avijacija u oslobodilačkom ratu 1. kozačka divizija Vermahta 2. ustaška brigada Virovitica Pleternica 11. vazduhoplovno-poljska divizija Vermahta Pakrac Podravska Slatina Završne operacije u Jugoslaviji Ni zrno žita okupatoru! 10. zagrebački korpus NOVJ Borbe u Lici 1944. Čehoslovačka brigada Jan Žiška Borbe u Hrvatskoj 1945. Borbe u Slavoniji 1944. Slavonska Požega 51. makedonska divizija NOVJ