Biblioteka Znaci

Dokumenti i knjige o drugom svetskom ratu na teritoriji Jugoslavije i povezanim zbivanjima [priredio: Goran Despotović (1957-2022)]            **** 03.02.2024: 2 nove knjige ****
ustanak

1. proleterski bataljon Hrvatske

Za ovaj pojam je pronađeno 21 hronoloških zapisa, 21 dokumenata i 6 fotografija.

Događaji

⚔️ 20. 3. 1942. U zaseoku Tomiću (blizu Ogulina) otpočela dvodnevna sednica GŠ NOP odreda za Hrvatsku. Posle razmatranja zadataka koje je postavio VŠ NOP i DV Jugoslavije i analize dotadašnjeg rada, na sednici je odlučeno: u Hrvatskoj formirati pet operativnih zona; partizanska dejstva proširiti na celu Hrvatsku, uz pomoć područja gde su do tada bila razvijena; glavnim snagama prvenstveno preduzeti rušenje komunikacija i napade na neprijateljska uporišta; formirati 1. proleterski bataljon Hrvatske; GŠ popuniti novim članovima; formirati tehniku i redakciju centralnog lista -Partizan-; obradovati kurs za političke komesare i nastaviti rad oficirskog kursa.

⚔️ 0. 5. 1942. Po naređenju GŠ NOP odreda za Hrvatsku, od 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske, bataljona -Bude Borjan- iz severne Dalmacije, bataljona -Marko Orešković-, Udarnog bataljona i Tehničke čete iz grupe NOP odreda za Liku, formiran Kombinovani NOP odred za borbu protiv četnika u severnoj Dalmaciji i južnoj Lici.

⚔️ 7. 5. 1942. U Korenici, po naređenju GŠ NOP odreda za Hrvatsku, od proleterskih četa iz Like, Korduna, Gorskog kotara i Hrvatskog primorja formiran 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske.

⚔️ 18. 5. 1942. Blizu Knina, prilikom sukoba Kombinovanog NOP odreda sa italijanskim vojnicima, ustašama i četnicima, 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske uništio artiljerijsku bateriju od 4 topa. Italijanski vojnici su imali 2 oficira i 29 vojnika mrtvih, 3 oficira i 39 vojnika ranjenih i 3 nestala.

⚔️ 13. 6. 1942. Na putu s. Prijeboj - s. Plitvički Leskovac delovi Proleterskog NOU bataljona Hrvatske napali italijansku kolonu i naneli joj gubitke od oko 20 mrtvih. Naše jedinice su imale 1 mrtvog i 4 ranjena borca. Zarobile su 4 italijanska vojnika, a zaplenili 1 p. mitraljez, 11 pušaka, oko 1000 metaka, 2 motocikla i drugu ratnu opremu.

⚔️ 18. 7. 1942. Na putu Novi-Senj 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske, uz sadejstvo 3. bataljona 1. primorsko-goranskog NOP odreda, napao iz zasede motorizovanu bateriju 57. artiljerijskog puka italijanske divizije -Lombardija- i uništio 4 topa, 2 kamiona i 1 oklopni automobil, a zaplenio 12 pušaka i mitraljez.

⚔️ 24. 7. 1942. Prvi Primorsko-goranski NOP odred i 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske napali s. Gomirje (kod Ogulina) i razoružali oko 50 četnika, ali selo nisu zauzeli zbog dolaska tenkova iz Vrbovskog.

⚔️ 2. 8. 1942. Između s. Gerova i s. Crnog Luga (kod Delnica) 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske i Udarni bataljon 2. primorsko-goranskog NOP odreda oslobodili oko 400 ljudi, žena i dece koje su italijanski vojnici sprovodili u internaciju. Zapaljeno je 5 autobusa i 10 kamiona, a ubijeno je 11 italijanskih vojnika.

⚔️ 11. 8. 1942. Između s. Mrzle Vodice i s. Jelenja (kod Delnica) 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske i Udarni bataljon 2. primorsko-goranskog NOP odreda napali iz zasede italijansku motorizovanu kolonu i naneli joj gubitke od 15 mrtvih i 12 ranjenih vojnika i oficira. Zaplenjeno je 20 pušaka, 2 mitraljeza i mnogo municije. Uništena su 2 kamiona i 2 putnička automobila.

⚔️ 12. 8. 1942. Posle osmočasovne borbe u rejonu brda Travnika (kod s. Mrzle Vodice) jedinice 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske odbile napad italijanskih vojnika iz s. Crnog Luga i s. Mrzle Vodice (kod Delnica).

⚔️ 14. 8. 1942. Između s. Crnog Luga i s. Gerova (kod Delnica) jedinice 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske napale italijansku kolonu, ali se posle tročasovne borbe, zbog dolaska neprijateljskih tenkova, morale povući. Italijanske jedinice su imale 16 mrtvih i 2 zarobljena. Zaplenjeno je 10 pušaka i 1 p. mitraljez. Partizanske jedinice su imale 3 ranjena borca.

⚔️ 13. 9. 1942. Jedinice 1. i 2. udarnog bataljona 1. Primorsko-goranskog NOP odreda, 3. kordunaškog područnog partizanskog bataljona i 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske napale ustaško-domobransku posadu u s. Blagaju (kod Slunja), zauzele selo, zarobile 58 domobrana i zaplenile 5 p. mitraljeza, 70 pušaka i 10.000 metaka.

⚔️ 19. 9. 1942. Jedinice 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske i 1. i 2. udarnog bataljona 1. primorsko-goranskog NOP odreda zauzele ustaško-domobransko uporište u s. Siću (kod Vojnića).

⚔️ 24. 9. 1942. Prvi proleterski NOU bataljon Hrvatske zauzeo s. Bosiljevo (kod Ogulina) koje su branili domobrani i zaplenio 38 pušaka, 7 pištolja, 9000 metaka, 80 bombi i drugu opremu.

⚔️ 28. 9. 1942. U s. Netretiću (kod Karlovca) delovi 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske savladali ustaše, žandarme i finanse. U toku borbe 3 ustaše su poginule i 7 ih je zarobljeno. Partizani su imali 2 ranjena borca. Zaplenjeno je 9 pušaka, 25 bombi i druga oprema.

⚔️ 7. 10. 1942. Iz sela Kostanjevca, Oštrca, Kalja, Željeznog i Vivodine četiri ustaška bataljona otpočela četvorodnevni napad na Žumberak, gde su se nalazili 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske i partizanski bataljon -Josip Kraš-. Partizanske jedinice su uspele da odbace neprijatelja u polazne garnizone i da mu nanesu gubitke od oko 50 mrtvih, 30 ranjenih i 10 zarobljenih, a same su imale 4 mrtva borca.

⚔️ 7. 10. 1942. U blizini s. Sošica (kod Karlovca) jedinice 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske oborile ustaški avion.

⚔️ 19. 10. 1942. G5 NOP odreda za Hrvatsku pohvalio 2. hrvatsku NOU brigadu i 1. bataljon 4. hrvatske NOU brigade za razbijanje italijanske kolone kod s. Poloja (blizu Slunja) i 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske za uspešna dejstva u Žumberku.

⚔️ 26. 10. 1942. Kod s. Radovice (blizu Metlike) italijanski vojnici iz Metlike napali 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske i partizanski bataljon -Josip Kraš- i posle četvoročasovne borbe uspeli da se probiju prema s. Kastu (kod Metlike).

⚔️ 28. 10. 1942. Jake italijanske, nemačke i ustaške snage iz sela Bušinje Vasi, Metlike i Vivodine otpočele četvorodnevni napad na 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske i partizanski bataljon -Josip Kraš- kod sela Lešča, Visoča, Bulića, Magovca i Pilatovaca. U borbama do 31. oktobra partizanske jedinice su probile obruč kod s. Glušinje, prešle prugu Zagreb-Karlovac i 1. novembra stigle u D. Kupčinu (kod Jastrebarskog).

⚔️ 10. 11. 1942. U s. Sjeničaku (kod Karlovca), po naređenju GŠ NOP odreda za Hrvatsku, od 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske i Žumberačko-pokupskog NOP odreda završeno formiranje 13. hrvatske NOU brigade -Josip Kraš-.

Dokumenti

📜 Obavještenje Glavnog štaba NOP odreda Hrvatske od 13 travnja 1942 god. Štabu Treće operativne zone o planu za upućivanje Proleterskog bataljona u Slavoniju

📜 Naredba Glavnog štaba NOP odreda Hrvatske od 7 svibnja 1942 god. o formiranju Prvog proleterskog bataljona Hrvatske

📜 Brojno stanje Prvog proleterskog udarnog bataljona Hrvatske na dan 7 lipnja 1942 godine

📜 Izvještaj zamjenika komandanta Prvog proleterskog udarnog bataljona Hrvatske od 9 srpnja 1942 god. komandantu Glavnog štaba NOP odreda Hrvatske o vojnoj situaciji u Škarama i okolini i o napadu na talijansku motorizovanu kolonu kod Brloga

📜 Izvještaj štaba Prve operativne zone od 18 lipnja 1942 god. Glavnom štabu NOP odreda Hrvatske o borbama Prvog proleterskog bataljona i jedinica Ličke grupe NOP odreda protiv Talijana i ustaša

📜 Izvještaj štaba Prvog proleterskog NO udarnog bataljona od 19 lipnja 1942 god. Glavnom štabu NOP obreda Hrvatske o akcijama izvršenim u vrijeme od 8 do 15 lipnja

📜 Obavještenje načelnika Glavnog štaba NOP odreda Hrvatske od 25 srpnja 1942 god. komandantu Glavnog štaba o akcijama Prve NO udarne brigade i Proleterskog bataljona na Ličku Jesenicu i Gomirje

📜 Pregled socijalnog i nacionalnog sastava i političke pripadnosti ljudstva 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske od 1. jula 1942. godine

📜 Izvještaj štaba Prvog proleterskog NO udarnog bataljona od 3 kolovoza 1942 god. Glavnom štabu NOP odreda Hrvatske o napadu na Talijane između Crnog Luga i Gerova

📜 Izvještaj političkog komesara Prvog proleterskog NOU bataljona od 4 kolovoza 1942 god. političkom komesaru Glavnog štaba NOP odreda Hrvatske o napadu na Talijane između Gerova i Crnog Luga

📜 Pregled brojnog stanja i naoružanja 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske od 4. avgusta 1942. godine

📜 Izvještaj političkog komesara Prvog proleterskog NOP udarnog bataljona od 11 kolovoza 1942 god. političkom komesaru Glavnog štaba NOP odreda Hrvatske o borbi protiv Talijana na položaju između Mrzle Vodice i Jelenja

📜 Izvještaj 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske od 12. avgusta 1942. Glavnom štabu NOP odreda Hrvatske o napadu na talijanske kamione na komunikaciji Mrzla Vodica - Jelenje

📜 Izvještaj štaba Prvog proleterskog NO udarnog bataljona od 14 kolovoza 1942 god. Glavnom štabu NOP odreda Hrvatske o neuspjelom napadu Talijana na logor u Travniku i ponovnoj akciji bataljona na cesti Crni Lug - Gerovo

📜 Brojno stanje jedinica Prvog proleterskog NO udarnog bataljona Hrvatske od 21 rujna 1942 godine

📜 Izvještaj Štaba 1. proleterskog NOU bataljona Hrvatske od 12. oktobra 1942. o borbama s ustaškim jedinicama u vrijeme ofanzive na oslobođenu teritoriju Žumberka

📜 Naredba Glavnog štaba NOP odreda Hrvatske od 19 listopada 1942 god. povodom pogibije Franje Ogulinca-Selje i pohvala Prvog proleterskog bataljona, Druge NOU brigade i Prvog bataljona Četvrte NOU brigade za postignute uspjehe u borbi

📜 Iz Naredbe br. 22 Glavnoga štaba NOP odreda Hrvatske Štabu Druge operativne zone NOP odreda Hrvatske povodom pogibije Franje Ogulinca Selje i ? pohvali Prvoga proleterskog udarnog bataljona Hrvatske za postignute uspjehe u borbi na Žumberku

📜 Izvještaj štaba Prvog proleterskog bataljona Hrvatske od 2 studenog 1942 god. Glavnom štabu NOP odreda Hrvatske o borbi kod Ostriža

📜 Izvještaj Štaba Prvoga proleterskog bataljona Hrvatske Glavnome štabu NOP odreda Hrvatske o borbi kod Oštriža

📜 Proglas Štaba Trinaeste proleterske NOU brigade Rade Končar borcima, komandirima, komandantima i političkim komesarima Trinaeste proleterske NOU brigade Rade Končar prigodom prve godišnjice osnutka Prvog proleterskog bataljona Hrvatske

Fotografije

Povezane odrednice

Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu Borbe u Lici 1942. Bosiljevo Žene u ratu Bataljon Marko Orešković Knin Lička Jesenica Jastrebarsko Travnik 2. lička proleterska udarna brigada 57. pešadijska divizija Lombardia 1. lička proleterska udarna brigada Ogulin Karlovac Primorsko-goranski partizanski odred Glavni štab Hrvatske Delnice Franjo Ogulinac Seljo Saradnja četnika sa okupatorom Slunj Italija u drugom svetskom ratu Četnici u drugom svetskom ratu Gospić Borbe u Hrvatskoj 1942. Štampa u ratu Vojnić Borbe u Dalmaciji 1942. Deca u ratu Korenica Avijacija u oslobodilačkom ratu Zasede u oslobodilačkom ratu 2. primorsko-goranski partizanski odred Hrvatsko domobranstvo Metlika Slobodne teritorije u oslobodilačkom ratu 13. proleterska udarna brigada Rade Končar Senj Politički komesari u NOR-u Operacija Velika Kapela Vodice